Tarih, 18 Kasım
2006 Sayı:
26350
Hazine Müsteşarlığından:
KlYMETLİ MADEN STANDARTLARI VE
RAFİNERİLERİ HAKKINDA TEBLİĞ
(TEBLİĞ NO: 2006/1)
Amaç ve kapsam
MADDE 1 –
(l) Borsada işlem görecek kıymetli madenlerin
standartları ile ürünleri Borsada işlem görecek
kıymetli maden rafinerilerinin belirlenmesine ilişkin
esaslar bu Tebliğ çerçevesinde düzenlenmiştir.
Dayanak
MADDE 2 –
(l) 11/8/1989 tarih ve 20249 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32
sayılı Kararın 2 ve 7 nci maddeleri ile 3 Nisan 1993
tarihli Kıymetli Madenler Borsalarının Kuruluş ve
Çalışma Esasları Hakkında Genel Yönetmeliğin 4 ve 21
inci maddeleri, l6 Ekim 1993 tarihli Kıymetli Madenler
Borsası Üyelik Belgesi Verilme Esasları ile Kıymetli
Madenler Borsası Aracı Kurumlarının Kuruluş ve
Faaliyet Şartlarına İlişkin Yönetmeliğin 4/a maddesi.
Tanımlar
MADDE 3 –
(l) Bu Tebliğin uygulamasında;
a) Müsteşarlık: Hazine Müsteşarlığını,
b) Borsa: İstanbul Altın Borsasını,
c) Kıymetli maden: Bar ve külçe halindeki
altın ve platin ile bar, külçe veya granül halindeki
gümüşü,
ç) Rafinaj: Hurda halde veya cevherden elde
edilen altın, gümüş ve platinin belirli teknikler
uygulanmak suretiyle saflaştırılarak uluslararası
kabul gören standartlara dönüştürülmesini,
d) Rafineri: Rafinaj faaliyetinde bulunan
tüzel kişileri,
e) Saflık ayarı: Altının her bin parçasında,
gümüş ve platinin ise her yüz parçasında mikroyapısal
özellikleri taşıyan safmetal parça sayısını,
f) Standart kıymetli maden: Borsaca kabul
edilen rafinerilerden birinin amblemi ya da damgasını
ve seri numarasını taşıyan, bu Tebliğin 6. maddesinde
belirlenen en az saflık ayarını haiz, ağırlık ve
şekilleri Borsaca belirlenen işlenmemiş bar ve külçe
halindeki altın ve platin ile bar, külçe veya granül
halindeki gümüşü,
g) Standart dışı kıymetli maden: Standart
kıymetli maden tanımı dışında kalan bar, külçe, granül
ile dore barları,
ğ) Dore bar: Cevherden üretilen, rafinaj
işlemine tabi tutulmamış, yapısında altın, gümüş ve
diğer kıymetli madenleri barındıran külçeyi,
h) Granül: Altın, gümüş ve platinden oluşan
çok küçük kürecikleri,
ifade eder.
Standart kıymetli madenler
MADDE 4 –
(l) Borsada;
uluslararası piyasalarda kabul gören rafineriler ile
Türkiye’de kurulu rafinerilerin ayar damgasını
taşıyan standart kıymetli madenler işlem görür.
(2) Borsada işlem görecek her bir külçe ve
bar üzerinde rafinerinin amblemi ya da damgası, külçe
seri numarası, ağırlığı ile saflık ayarının bulunması
zorunludur.
(3) Borsa tarafından yayımlanan Rafineriler
Listesinde yer alan rafinerilere ait en az %99.9 ayar
granül gümüşler; granül ambalajında olması, ambalajın
üzerinde mühür, ayar, ağırlık ve rafineri ismi ya da
amblemi bulunması halinde standart granül olarak
Borsada işlem görür.
MADDE 5 – (l) Borsada işlem görecek
olan standart kıymetli madenlerin ağırlıklarını ve
yüzeysel özellikleri ile şekillerini belirlemeye Borsa
yetkilidir.
MADDE 6 – (l) Borsada işlem görecek
standart kıymetli madenlerin saflık ayarının;
a) Altın için en az 995/1000,
b) Gümüş için en az 99.9/100,
c) Platin için en az 99.95/100,
olması zorunludur.
Standart dışı kıymetli madenler
MADDE 7 –
(1) Borsa tarafından belirlenecek esaslar dahilinde,
saflık ayarları 585/1000 ve 995/1000 arasında olan
altın, 90.0/100 ve 99.9/100 arasında olan gümüş ve
90.0/100 ve 99.95/100 arasında olan platin, külçe,
bar, dore bar ve granüller Borsada standart dışı
kıymetli maden olarak işlem görür.
MADDE 8 – (1) Borsa;
a) Yurt içinde üretilen dore bar ve granül
ile standart dışı kıymetli madenlerin Borsada alım
satımında uyulması gereken usul ve esasları,
b) Borsa Takas Merkezince standart dışı
kıymetli madenlerin Borsa üyelerinin talepleri ve
Borsa saklama kasasının stok imkanlarına göre kabul ve
teslimine ilişkin kuralları,
belirlemeye yetkilidir.
Sorumluluk
MADDE 9 –
(1) Borsada işlem gören standart dışı kıymetli
madenlerin, düzenlenmiş olan ayar raporuna uyumundan,
ilgili kıymetli madeni Borsaya teslim eden Borsa
üyeleri sorumludur.
Rafineriler
MADDE 10 –
(1) Borsada bar, külçe ve granülleri işlem görecek
uluslararası rafineriler, Londra Külçe Piyasası
Birliği ve Londra Platin ve Paladyum Piyasasının
yayımladığı listeler gözönüne alınarak Borsaca
belirlenir ve liste halinde ilan edilir. Borsa
tarafından belirlenen Rafineriler Listesi, Gümrük
Müsteşarlığına bildirilir ve söz konusu listeler
Gümrük Müsteşarlığı tarafından gümrük müdürlüklerine
gönderilir.
MADDE 11 – (1) Borsada kıymetli
madenleri işlem görecek Türkiye’de kurulu bir
rafinerinin;
a) Anonim Şirket şeklinde kurulmuş olması,
b) Ödenmiş sermayesinin en az 10 milyon YTL
olması,
c) Cevherden elde edilen dore bar, granül ve
hurda haldeki kıymetli madenlerin rafinaj işlemlerini
yapabilecek teknik donanıma, personele, bina ve
teçhizata sahip olması,
ç) Çevre Etki ve Değerlendirme Raporu
alınması,
d) Çevre şartlarının, güvenlik önlemlerinin
ve hijyenik ortamın rafinaj işlemine uygun olarak
hazırlanması,
e) Atık maddelerin arıtılması ve geri
kazanımına yönelik sistemleri kurması,
f) Hassas analiz için gerekli olan alev
saflaştırma tekniği ile diğer analitik tekniklerden
enaz birine sahip olması,
g) Rafinaj işlemlerinde; altın için
995/1000, gümüş için % 99.9 ve platin için % 99.95 ve
üzerinde saflık ayarı elde edilebilecek üretim
kapasitesinin kurulması,
ğ) En az üç yıl rafinaj faaliyetinde
bulunması ve son üç yılda altın rafinerisi için en az
30 ton altın, gümüş rafinerisi için en az 30 ton gümüş
ve platin rafınerisi için en az 5 ton platin rafine
etmiş olması,
h) Tesis büyüklüğünün altın rafinerisi için
yılda en az 50 ton altın, gümüş rafinerisi için yılda
en az 50 ton gümüş ve platin rafinerisi için yılda en
az 10 ton platin rafine edebilecek kapasitede
kurulması,
zorunludur.
(2) Yukarıdaki c, d, e, f, g ve h
bentlerindeki şartların yerine getirildiği ve uygunluk
sağlandığına ilişkin ilgili Sanayi Odasından veya bir
üniversitenin metalurji ve kimya bölümünden alınacak
rapor ile, a, b, ç ve ğ bentlerini tevsik eden
belgelerin başvuru sırasında eksiksiz olarak sunulması
zorunludur.
(3) Yukarıda belirtilen şartları haiz olan
rafineriler, ürettikleri kıymetli madenlerin Borsada
işlem görebilmesi hususunda Borsaya başvuruda bulunur.
Borsa tarafından başvuru sahibinin uluslararası kabul
gören standartlarda kıymetli maden üretebilmek için
gerekli teknik şartlara ve kapasiteye tam olarak haiz
olup olmadığını belirlemek üzere bir komisyon
oluşturulur. Komisyon, İstanbul Altın Borsası, Sanayi
ve Ticaret Bakanlığı İl Sanayi Müdürlüğü, Darphane ve
Damga Matbaası Genel Müdürlüğü, ilgili Sanayi Odası
ile en az bir üniversitenin metalurji ve kimya
bölümleri yetkililerinden oluşur. Komisyon tarafından
yerinde yapılacak inceleme neticesinde uygunluk raporu
düzenlenir.
(4) Gerekli tüm şartlara haiz olduğu tespit
edilen Türkiye'de kurulu rafineriler, Borsaca
yayımlanan Rafineri Listesinde ilan edilir.
(5) Başvurunun kabul edilip edilmemesine
bakılmaksızın, başvuru sonrasında yapılacak ilgili
masraflar, başvuruda bulunan rafineri tarafından
karşılanır.
Yaptırım
MADDE 12 –
(1) Bu Tebliğde belirtilen şartları haiz olmadığı
belirlenen ya da gerekli teknik şartlarda ve
standartlarda üretim yapmadığı tespit edilen
Türkiye’de kurulu rafineriler Borsa tarafından
rafineri listelerinden çıkarılır.
Cevherden kıymetli maden üretimi
MADDE 13 –
(1) Yurt içinde cevherden üretilen dore bar, granül ve
diğer şekillerdeki kıymetli madenler,
a) Bu Tebliğ hükümlerine göre belirlenen
Türkiye'de kurulu rafinerilerde rafinaj işlemine tabi
tutulur ve rafinaj işleminin tamamlanmasını müteakip
yedi iş günü içinde Borsa Takas Merkezine teslim
edilir ve Borsanın ilgili piyasasında alım satımı
gerçekleştirilir veya
b) Borsa tarafından belirlenecek işlem
esasları dahilinde, Darphane ve Damga Matbaası Genel
Müdürlüğü veya bu Kurumun belirleyeceği kuruluşlarca
düzenlenecek ayar raporunda yer alan miktarlarına göre
ayrı ayrı işlem yapılmak suretiyle Borsanın ilgili
piyasasında alım satımı gerçekleştirilir.
(2) Teslimatta uyulması gereken esas ve
usuller Borsa tarafından belirlenir.
Bilgi verme
MADDE 14 –
(1) Borsada işlem gören kıymetli madenlere ilişkin
istatistiki bilgiler Borsa tarafından üçer aylık
dönemler halinde dönemi izleyen 30 gün içinde
Müsteşarlığa gönderilir.
Denetim
MADDE 15 –
(1) Borsada bar, külçe ve granülleri işlem görecek
Türkiye’de kurulu rafinerilerce üretilen stardart
kıymetli madenlerin bu Tebliğde belirtilen tanımlara
uygunluğunun denetimine ilişkin usul ve esaslar Borsa
tarafından belirlenir.
Yetki
MADDE 16 –
(1) Bu Tebliğin uygulamasını sağlamak amacıyla
Tebliğde öngörülen haller dışında kalan özel durumları
her bir işlem, firma ve konu itibariyle inceleyip
sonuçlandırmaya, karşılaşılan sorunların çözümüne
yönelik hususları talimatlandırmaya Müsteşarlık
yetkilidir.
Yürürlükten kaldırılan mevzuat
MADDE 17 –
(1) 20/4/1999 tarih, 23672 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Kıymetli Madenler Borsasında İşlem Görecek
Gümüş ve Platin Standardı ve Rafinerileri Hakkındaki
Tebliğ ile 1/7/2001 tarih, 24449 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Kıymetli Madenler Borsasında
İşlem Görecek Altın Standardı ve Rafinerileri
Hakkındaki Tebliğ yürürlükten kaldırılmıştır.
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin
yayımından önce yürürlükte bulunan Tebliğlerin
rafineriler listesinde yer almış olan Türkiye’de
kurulu rafineriler, başkaca bir işleme gerek
kalmaksızın Borsaca yayımlanacak Rafineri Listesinde
yer alırlar. Ancak söz konusu rafinerilerin bu
Tebliğin 11 inci maddesinde belirtilen koşullara 3 yıl
içinde uyumu gereklidir.
Yürürlük
MADDE 18 –
(1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 19 –
(1) Bu Tebliğ hükümlerini Hazine Müsteşarlığı'nın
bağlı bulunduğu Bakan yürütür.